Het profiel.
Het profiel zal zeker niet alleen de rolweerstand van de band bepalen. Het profiel zal vooral de grip bepalen die de band al dan niet zal bieden. Let wel, bovenstaande geldt voor banden op de baan. Eens er zachtere ondergrond bereden wordt speelt het profiel meer een rol, door het al dan niet bijten & graven in ondergrond. Mountainbikers die ooit op het strand hebben gereden weten dit maar al te goed.
De ondergrond.
Wanneer er met een 2,4” band gereden wordt op asfalt, zal er een grotere vervorming optreden van de band ten opzichte van de ondergrond. Logisch omdat door het drukken van het (continue minimaal aanwezige) contactoppervlak ten opzichte van de onvervormbare ondergrond . Het vervormen kan in dit geval enkel en alleen optreden in het rubber van de band. Dit vreet energie en levert dus een hoge rolweerstand op. Het lijkt net of er iemand aan je zadel hangt.
Wanneer je daarna afslaagt en op een zanderig pad gaat rijden, zal er nauwelijks verschil gevoeld worden in rolweerstand. De druk per cm² contactoppervlak is veel lager, waardoor het zand weinig zal vervormen, dit door het grotere contactoppervlak in de breedte richting van de band. Doordat de band het zand minder scherp aansnijdt zal deze zich minder ingraven in het zand. Dit neemt dus minder energie weg uit het wiel, wat resulteert in een lagere rolweerstand.
Wanneer dit zelfde zandpad nu bereden wordt met een 1,8” band zal de druk per cm² contactoppervlak hoger zijn, door een kleiner contactoppervlak in de breedte richting van de band. Hierdoor zal het zand sterker vervormen. Het zand wordt als het ware scherper aangesneden, waardoor de band zich sterker zal ingraven. Het zand slokt hierdoor heel wat energie op, waardoor na enkele meters rijden de snelheid volledig uit het wiel gehaald wordt. Dit bepaald dus de hogere rolweerstand, in vergelijking met de 2,4” band.
Wieldiameter, contactopervlak & vervorming.
De rolweerstand verkleint evenredig bij toenemende wieldiameter, dewelke gelijk staat aan de buitenmaat van de opgepompte buitenband. Daar een 2,4” band hoger opstaande zijdes heeft dan een 1,8” band zal de wieldiameter bij een 2,4” band groter zijn dan bij een 1,8” band. Dit maakt dat de rolweerstand kleiner zal zijn bij een 2,4” band dan bij een 1,8” band.
Verklaring:
Bij gelijke druk zal het contactoppervlak van een 2,4” en een 1,8” band exact het zelfde zijn, wanneer er gekeken wordt naar het oppervlak uitgedrukt in cm². Dat is ook normaal: druk x oppervlakte geeft de kracht die nodig is om het gewicht erboven tegen te houden. Hetzelfde gewicht en dezelfde druk moet dus ook hetzelfde contactoppervlak in cm² geven. Maar het contactoppervlak verschilt wel van vorm, door een andere vervorming van het rubber.
De rolweerstand wordt bepaald door het contactstuk tussen de buitenband en de ondergrond in de lengte richting. Bij bredere banden is dit contactstuk minder lang dan bij smallere banden, waardoor zelfs bij een 2,4" band de rolweerstand kleiner zal zijn dan bij een 1,8" band.
Hoe komt het nu dat het lengte contactstuk dan zo bepalend is naar de rolweerstand?
Dit is te verklaren vanuit de vervorming van het rubber. Het vervormen van de band tijdens het rijden treedt voornamelijk op in de zijwanden. Rubber vervormen vraagt energie. Deze energie zal resulteren in rolweerstand. De zijwanden van de 2,4” band moeten bijna niet vervormen vergeleken met de 1,8” band. Dit omdat het lengte contactstuk bij een 2,4” band kleiner is dan bij een 1,8” band. Daarom zal bij gelijke druk de rolweerstand bij een 2,4” band kleiner zijn dan bij een 1,8” band.
Dit is dan ook de hoofdreden waarom Schwalbe bijvoorbeeld MTB banden met zeer dunne zijwanden maakt. Zeer dunne zijwand = weinig rubber om te vervormen = minder energievretend = minder rolweerstand (maar ook minder lekbestendigheid of meer kans op snake bite).
Andere bedenking:
Ook door stuiteren kan er een aanzienlijk energieverlies ontstaan. Als er met 1,8” banden met hogere druk over de kasseien geknald wordt is dit goed voelbaar; naast loszittende fietsonderdelen en vullingen in het gebit, gaat er ook veel energie verloren & verlies je contact met de ondergrond. 2,4” banden met een wat lagere druk, houden contact met de weg en kunnen op kasseien lichter lopen dan de 1,8” banden.
Dit duidt nog maar eens dat buiten een verlaagde rolweerstand ook het rijcomfort bij het mtb’en gemaximaliseerd wordt door de 2,4” band en minder door de 1,8” band, afhankelijk van de ondergrond.
